Sabit gider, iş hacminiz artsa da azalsa da ödemek zorunda olduğunuz giderdir. Hiç sipariş almadığınız bir ay bile kira, muhasebe ücreti ve kredi taksiti kapınızı çalar. Bu yüzden sabit giderler işletmenin en öngörülebilir ve tam da bu sayede en iyi yönetilebilir kalemidir.
Sabit gider mi, değişken gider mi?
Ayrım basit bir soruyla yapılır: Bu ay hiç üretim yapmasam bu gideri yine öder miyim? Cevap evetse sabittir. Kira, sigorta, muhasebe ücreti, internet, kredi taksiti, abonelikler sabittir. Hammadde, fason işçilik, kargo ise üretimle birlikte artıp azalır; onlar değişkendir.
Sınırda duran kalemler de vardır. Kadrolu personelin maaşı pratikte sabittir; yoğun ayda çalışan yevmiyeli usta ise değişken sayılır. Elektrik faturasının bir kısmı sabit abonelik, bir kısmı üretim tüketimidir. Bu ayrımı çok ince yapmaya çalışmayın — takip edilebilirlik, teorik kusursuzluktan önemlidir.
Neden ayrı takip edilmeli?
- Başabaş noktanızı belirler. Aylık sabit yükünüz 60.000 TL ve ortalama kâr marjınız %30 ise, ayda en az 200.000 TL satış yapmadan kâra geçemezsiniz. Bu tek cümle fiyatlamadan işe alıma kadar her kararı etkiler.
- Nakit tahmininin omurgasıdır. Tarihi ve tutarı belli olduğu için tahmine en yüksek güvenle giren kalemlerdir.
- Sessizce büyür. Kimsenin kullanmadığı abonelikler, süresi dolmuş sigortalar, unutulan hatlar yıllarca ödenir. Liste hâlinde görülmedikçe fark edilmez.
Nasıl kayda geçirilir?
Her sabit gider için beş bilgi yeter: ad, kategori, tutar, sıklık (aylık, 3 aylık, yıllık) ve ödeme günü. Yıllık ödenen sigortayı aylığa bölmeyin — 12'ye bölmek tabloyu güzelleştirir ama parayı tek seferde ödediğiniz ay kasa gerçekten boşalır. Nakit tahmini gerçek ödeme gününü bilmelidir.
Aylık yükü karşılaştırmak içinse tersini yapın: yıllık 18.000 TL'lik sigortayı "ayda 1.500 TL" olarak da görün. Bu iki bakış farklı sorulara cevap verir — biri "bu ay kasada ne olacak", diğeri "aylık sabit yüküm ne kadar".
Ödendiğinde ne olmalı?
Burada çok yapılan bir hata var: kira ödendiğinde kasadan düşülür ama tahminde de durmaya devam eder. Aynı kira iki kez çıkış sayılır ve tablo olduğundan karamsar görünür. Doğrusu, bir sabit gider ödendiğinde o dönemin tahminden düşmesi ve ödemenin ilgili kasa/banka hesabına işlenmesidir. Böylece hem bakiye doğru kalır hem tahmin.
Yılda bir yapılacak temizlik
Listeyi yılda bir kez baştan sona okuyun ve her satır için sorun: Bu hizmeti hâlâ kullanıyor muyuz? Fiyatı arttı mı, haberimiz oldu mu? Daha ucuzu var mı? Çoğu işletme bu turda aylık gelirinin küçümsenmeyecek bir kısmını geri kazanır — üstelik tek kuruş fazla satış yapmadan.
krkbos'ta sabit giderler kira, elektrik, muhasebe, kredi taksiti gibi kategorilerle tanımlanır; sıklık ve ödeme günü verildiğinde nakit akışı tahminine kendiliğinden girer. Ödendi işaretlendiğinde tutar seçtiğiniz kasadan düşer, hesap ekstresine işlenir ve o dönem tahminden çıkar — çift sayma olmaz. Nakit akışı tahmini yazımız tabloyu bütün olarak anlatıyor. 14 gün ücretsiz deneyin.
