Kapora, siparişin bağlanması için baştan alınan ve iş bedelinin bir parçası olan tutardır. Özel ölçü üretim yapan her atölyenin standart uygulamasıdır: müşteriye özel hazırlanan bir iş, iptal edildiğinde başkasına satılamaz.
Kapora, avans ve pey
Günlük dilde üçü karışır. Pratikte: kapora siparişi bağlar ve bedelden düşülür; avans genellikle iş başlamadan verilen ve yine bedelden düşülen ön ödemedir — ikisi çoğu zaman aynı işi görür. Pey ise daha çok cayma bedeli anlamında kullanılır. Hangi ismi kullanırsanız kullanın, iptal halinde ne olacağını yazılı hale getirin; tartışma isimden değil, bu satırın eksikliğinden çıkar.
Ne kadar alınmalı?
Ölçü şu olmalı: kapora, iş iptal edilse bile sizi zarara sokmayacak kadar. Yani malzemenin peşin alınan kısmını ve yapılmış işçiliği karşılamalı. Özel malzeme sipariş edilen işlerde bu oran doğal olarak yükselir. Sektörden sektöre değişir; “şu kadar olmalı” diye tek bir oran yoktur.
Kayıtta nerede durur?
Kapora sizin geliriniz değildir — iş teslim edilene kadar müşteriye karşı bir yükümlülüktür. Cari hesapta müşterinin lehine (alacak tarafında) durur ve iş faturalandığında bedelden mahsup edilir. Bu ayrım tutulmadığında iki sorun çıkar: kâr olduğundan yüksek görünür ve teslim günü “ne kadar kalmıştı” tartışması yaşanır.
